Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB), 2026 yılında küresel belirsizlikler ve jeopolitik riskler karşısında Türk lirasına geçişi teşvik etmek amacıyla makroihtiyati politika adımlarını sürdürdü. Bu çerçevede, kredi büyümesi enflasyonla uyumlu seviyelerde tutularak yabancı para (YP) kredilere getirilen büyüme sınırları sıkılaştırıldı. Tüketici kredili mevduat hesapları (KMH) için de limitlere büyüme sınırı getirildi.
Ocak ayında YP kredilere uygulanan büyüme sınırı sıkılaştırılırken, Mart ayında kredi büyümesine dayalı zorunlu karşılık uygulamasında istisnalar daraltıldı. Mayıs sonunda ise tüketici kredileri, taşıt kredileri, KMH limitleri ve TL ticari krediler için büyüme sınırları düşürüldü. YP ticari kredi artışı, bu düzenlemelerin etkisiyle 28 Ağustos itibarıyla yüzde 11,2’ye geriledi. Ayrıca, TL cinsi yurt dışı repo işlemlerinden sağlanan fonlar ve yurt dışından kullanılan krediler için zorunlu karşılık oranları artırıldı.
Program döneminde kredi faizleri TCMB’nin politika adımlarıyla uyumlu hareket etti. Fonlama maliyetlerindeki artış hem ticari hem de bireysel kredi faizlerine yansıdı. Kısıtlar nedeniyle ticari kredi kompozisyonu TL lehine gelişti. Sıkı finansal koşullar reel sektör borçluluğunu tarihi ortalamaların altında tutarken, YP krediler büyük firmalarda yoğunlaştı. Makroihtiyati düzenlemeler hanehalkı borçluluğunu dengelerken, bireysel kredi kartı ve KMH büyümesi yavaşladı.
Hanehalkı varlıklarında TL mevduat tercihi öne çıkarken, değerli metal fiyatlarındaki yükseliş YP mevduat kompozisyonunda kıymetli maden hesaplarının payını artırdı. Bankacılık sektörünün takibe dönüşüm oranı Temmuz 2026 itibarıyla yüzde 2,9’a yükselse de tarihi ortalamasının altında kaldı. Bu artışta KOBİ kredileri, tüketici kredileri ve bireysel kredi kartlarının etkisi oldu. Ocak 2026’dan itibaren kredi kartları ve ihtiyaç kredilerine yeniden yapılandırma imkanı getirildi. Yüksek karşılık oranları ve güçlü sermaye yapısı finansal istikrar risklerini sınırladı.
Bankacılık sektörünün sermaye yeterliliği, istikrarlı karlılık yapısıyla desteklenmeye devam etti. Sermaye Yeterliliği Rasyosu (SYR) hesaplamasında kullanılan geçici esneklikler 2026’da sonlandırıldı. Sektör SYR’si, Aralık 2025’teki yüzde 19,7’den Ocak 2026’da yüzde 16,8’e, Temmuz 2026’da ise yüzde 16,6’ya geriledi. Bu oranlar, yasal alt sınırın ve BDDK hedef oranının üzerinde seyretti.
Kur Korumalı Mevduat (KKM) uygulamasından çıkış stratejisi kapsamında, gerçek kişiler için hesap açma ve yenileme işlemleri 23 Ağustos 2025’te sonlandırıldı. Gerçek kişi KKM bakiyesi, Ağustos 2026’da sıfırlandı. Tüzel kişiler için ise 15 Şubat 2025’te benzer işlemler durduruldu ve tüzel kişi KKM bakiyesi 2025 yılı sonunda sıfıra indi. Ağustos 2023’te toplam mevduatın yüzde 26,2’sini oluşturan KKM bakiyesinin tasfiyesiyle, TL mevduatın toplam mevduat içindeki payı 28 Ağustos 2026 itibarıyla yüzde 61,5’e yükseldi.
Orta Vadeli Program’a (OVP) göre, Türk lirası cinsinden yatırım araçları teşvik edilecek. Kredi büyümesine yönelik para politikasıyla uyumlu politikalar sürdürülecek, yatırım ve ihracata yönelik faaliyetlerde finansman koşulları iyileştirilecek. Yabancı para mevduatın cazibesinin azaltılması ve TL mevduatın payının artırılmasına yönelik politikalar devam edecek. Cari işlemler dengesini ve sürdürülebilir büyümeyi desteklemek amacıyla finansmana erişim koşulları iyileştirilecek.
İç talebi dengelemek, enflasyon beklentilerini çıpalamak ve cari işlemler açığını azaltmak amacıyla bireysel krediler ve hedefli olmayan ticari kredilerde para politikası duruşunu destekleyici politikalar uygulanacak. Finansal sektör düzenlemeleri, uluslararası standartlara uyum ve sektördeki gelişmeler gözetilerek geliştirilecek. Basel III Final (Basel IV) düzenlemesine uyum için mevzuatta değişiklikler yapılacak. Tasarruf finansman şirketlerinin faaliyetleri ve müşterilerin menfaatlerinin korunması amacıyla düzenlemeler sürecek. Finansal sektörün aracılık faaliyetlerini etkin sürdürmesi için düzenlemeler sadeleştirilecek. Kalkınma bankacılığının yeniden yapılandırılması ve etkinliğinin artırılması için mevzuat altyapısı güçlendirilecek.
